همه چیز در مورد مصالح ساختمانی؛ از کاربرد گرفته تا انواع و ویژگی‌ها

ساختمان‌‎هایی که در گذشته ساخته می‌شدند، معمولا ساختار ساده‌ای داشتند. گاهی اوقات این ساختمان‌ها بیش از چند سال دوام نمی‌آورند، چون معمولا با کاه گل، خشک و یاحتی سنگ بنا می‌شدند. با گذشت زمان، سازه‌های مقاوم‌تری ساخته شدند که طول عمر و دوام بیشتری داشتند. از گذشته تاکنون، مصالح ساختمانی، جایگاه ویژه‌ای در ساخت و ساز داشتند. همه افراد کم و بیش برخی مصالح ساختمانی را می‌شناسند. در این مقاله می‌خواهیم در مورد صفر تا صد مصالح ساختمانی صحبت کنیم. در ادامه با ما همراه باشید.

طبقه‌بندی مصالح ساختمانی از نظر جنس و نحوه تولید

مصالح ساختمانی از نظر جنس به دو دسته ساده و مرکب تقسیم بندی می‌شوند که در ادامه در مورد هرکدام از آن‌ها صحبت خواهیم کرد. مصالح ساختمانی ساده، نوعی مصالح طبیعی یا مصنوعی هستند که مواد تشکیل دهنده آن‌ها مشابه است. این در حالی است که مصالح ساختمانی مرکب، به مصالحی گفته می‌شود که در تولید آن‌ها از چند متریال استفاده می‌شود؛ مانند انواع ملات، بتن، ایزوگام و…

از نظر نحوه تولید

نوع دیگر دسته‌بندی که برای مصالح ساختمانی مورد استفاده قرار می‌گیرد، دسته بندی بر اساس نوع تولید است. به طور کلی، مصالح ساختمانی بر اساس روش تولید به دو دسته مصالح پیش ساخته و مصالح ساختمانی درجا تقسیم می‌شوند.

مصالح پیش ساخته به مصالحی گفته می‌شود که در کارخانه یا کارگاه تولید و سپس به محل اجرای پروژه منتقل می‌شود. استفاده از این نوع مصالح، باعث کاهش هزینه‌های کلی پروژه و زمان اجرا می‌شود.

مراحل اولیه طراحی و تولید این مصالح زمان‌بر است و در برابر اعمال تغییرات از انعطاف‌پذیری لازم برخوردار نیست؛ اما با این حال، اهمیت و کارایی مصالح پیش ساخته شده در ساخت‌و‌ساز را نمی‌توان نادیده گرفت. دیوارهای بتنی پیش ساخته، پانل‌های گچی پیش ساخته، کاشی و سرامیک، انواع بلوک و آجر به عنوان مصالح پیش ساخته هستند.

نوع دیگر دسته بندی مصالح بر اساس نحوه تولید، مصالح درجا است. مصالح درجا به مصالحی گفته می‌شود که در محل اجرای پروژه‌های ساخت و ساز مورد استفاده قرار می‌گیرد. ملات، قیرگونی درجا، چهارچوب درجا و بتن درجا از این نوع مصالح هستند.

انواع مصالح ساختمانی

انواع-مصالح-ساختمانی

مصالح ساختمانی به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند و هر کدام کاربردهای متفاوتی دارند. انواع مصالح ساختمانی عبارتند از:

آجر

آجر از قدیمی‌ترین و پرمصرف‌ترین مصالح ساختمانی است که از پخت خشت به دست می‌آید. هم در گذشته و هم در حال حاضر، برای ساخت سازه از آجر استفاده می‌شود. آجرها با توجه به مواد اولیه، در کوره‌های آجرپزی در دماهای متفاوت حرارت می‌بینند. آجر سفید و آجر قزاقی از جمله آجرهای معمولی هستند که در ساختمان‌سازی استفاده می‌شوند.

بتن

در بین تمامی مصالح ساختمانی بتن ماده‌ قوی‌ای است که برای مقاوم‌سازی ساختمان مورد استفاده قرار می‌گیرد. بتن یکی از مصالح ساختمانی است که از مخلوط آب و سیمان بدست می‌آید. سیمان مورد استفاده در بتن از نوع پرتلند است. هنگام ساخت این محصول به منظور جلوگیری از ایجاد حباب که موجب کاهش استقامت بتن می‌شود، از ویبراتورهای ویژه استفاده می‌شود.

بتن‌ها انواع مختلفی دارند و براساس دسته‌بندی‌شان در موقعیت‌های مختلفی استفاده می‌شوند که در مقاله بتن و فرآورده‌های بتنی به طور کامل در مورد این موضوع صحبت کردیم.

سرامیک

سرامیک از فرآوری خاک رس و گرما دادن آن ساخته می‌شود. برای پوشش نواحی از ساختمان مثل کف، دیوارها،‌ پیشخوان آشپزخانه و حتی سقف کاربرد دارد. از این مصالح ساختمانی در برخی از منطق حتی برای نمای ساختمان استفاده می‌شود.

لوله‌های پلاستیک

پلاستیک مزایای مختلفی مانند مقاومت در برابر گرما، انعطاف پذیری و استحکام دارد؛ همین موضوع باعث شده که در ساختمان‌سازی به فور از آن استفاده شود. لوله‌های پلاستیکی که زیر سطوح بتنی در ساختمان‌ها نفوذ کرده‌اند، نوعی ترکیب مصنوعی شیمیایی هستند که در قالب و شکل‌های مختلفی تولید می‌شوند.

لوله‌های پلاستیکی از سازگاری بالا و وزن بسیار کمی برخوردارند و همین موضوع باعث شده که کاربرد گسترده‌ای در حوزه ساختمان‌سازی داشته باشند.

سنگ

از گذشته تاکنون، سنگ به عنوان یکی از پرمصرف‌ترین مقاطع فولادی بوده است. عناصر اصلی سنگ‌ها سلیس است، اما شامل کانی‌ها و مواد تشکیل دهنده متفاوت خواهند بود. سنگ‌های ساختمانی بر اساس محیط به انواع مختلفی تقسیم می‌شوند. سنگ مرمر، سنگ تراورتن، سنگ کوارتزیت و سنگ دیوریت از انواع مختلف سنگ هستند.

ساخت تونل، پل، کف‌سازی، ساخت پله، دکوراسیون داخلی و… از متداول‌ترین کاربرد انواع مختلف سنگ است.

چوب

کاربرد چوب در ساختمان سازی

چوب یکی دیگر از مصالح ساختمانی است که از دل طبیعت به دست می‌آید. بر اساس شرایط آب و هوایی در ساخت بیشتر ساختمان‌ها از چوب استفاده می‌شود. چوب‌ها به دو دسته‌ی طبیعی و مصنوعی تقسیم می‌شوند.

چوب طبیعی همان‌طور که از اسم آن مشخص است، چوب درختان جنگلی است که دارای رنگ و بافت طبیعی است. این در حالی است که چوب‌های مصنوعی حاصل فرآوری چوب طبیعی می‌باشند و به دلیل مقاومت در برابر نفوذ آب، حرارت، گرد و غبار و تنوع بالا، در موارد مختلفی کاربرد دارند.

نکته قابل توجه اینجاست که قیمت چوب مصنوعی نسبت به چوبی مقرون به صرفه‌تر است؛ بنا بر این در بسیاری از کاربردها، ترجیح بر این است که از چوب مصنوعی استفاده شود. از متداول‌ترین کاربردهای چوب می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • باربر ساختمان
  • نماسازی ساختمان
  • کفپوش
  • دیوارپوش
  • راه‌پله و تیرهای چوبی

خاک رس

خاک، ترکیبی از مواد عالی و معدنی است که در اثر هوازدگی و تخریب سنگ‌ها ایجاد می‌‌شود. خاک رس به دو دسته‌ی چسبنده و غیرچسبنده تقسیم می‌شود که خاک رس در دسته‌بندی خاک‌های چسبنده قرار دارد و در ساخت و ساز مورد استفاده قرار می‌گیرد.

انتخاب نمونه باکیفیت خاک رس برای ساخت سازه، یکی از مهمترین مواردی است که باید حتما رعایت شود. هدف استفاده از این متریال این است که به ایجاد پایداری گرما در ساختمان کمک می‌کند؛ یعنی استفاده از آن تا حدود زیادی می‌تواند در تثبیت گرما، سرما و کنترل دما موثر باشد.

شیشه‌

شیشه‌ها به عنوان اصلی‌ترین مصالح در هر ساخت و ساز هستند. شیشه‌ها انواع مختلفی دارند و هرکدام بر اساس کاربردی که دارند در ساختمان‌سازی مورد استفاده قرار می‌گیرند. از رایج‌ترین شیشه‌های مورد استفاده در ساختمان می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

  • شیشه رنگی
  • شیشه رفلکس
  • شیشه دوجداره
  • شیشه لمینت
  • شیشه سکوریت

مصالح ساختمانی در اصل، متریال‌هایی هستند که با کمک آن‌ها می‌توان یک سازه را بنا کرد؛ در ساخت یک بنا، مصالح ساختمانی زیادی به کار می‌رود که هر کدام، کاربرد و ویژگی‌های متفاوتی دارند و دارای خواص منحصر بفردی هستند.

آهن آلات مورد استفاده درساختمان‌سازی

آهن-آلات

به غیر از مصالح نامبرده، امروزه انواع آهن آلات در ساختمان‌سازی جایگاه ویژه‌‎ای دارند. شما هیچ پروژه‌ای ساختمانی را نمی‌بینید که بدون استفاده از آهن آلات به پایان برسد. آهن آلات به دلیل مقاومت بالا و قابلیت شکل‌پذیری، گزینه خوبی برای ساخت یک سازه هستند. اصولاً این مصالح به صورت خالص به کار نمی روند، بلکه آلیاژهای آن مورد مصرف قرار می‌گیرند.

از مهمترین فلزات مورد استفاده در ساختمان سازی می‌توان به فولاد، مس، چدن، آلومینیوم و حتی انواع فولاد ضدزنگ اشاره کرد. با اینکه آهن آلات مزایای زیادی دارند اما دارای معایبی هم هستند که از مهمترین عیب آن‌ها می‌توان به عدم مقاومت در برابر زنگ زدگی و خوردگی فلزات اشاره کرد که باعث کاهش طول عمر فلز می‌شود.

برای اطلاع از قیمت به روز تیرآهن، میلگرد مورد استفاده در ساختمان‌سازی و سایر مقاطع فولادی، روی لینک زیر کلیک کنید:

قیمت آهن آلات

مصالح پیش ساختمانی و مصالح نوین

مصالح پیش ساخته به مصالحی گفته می‌شود که در کارخانه یا کارگاه های مختلف تولید و سپس به محل اجرای پروژه منتقل می‌شوند. به سازه‌هایی که از این نوع مصالح ساخته می‌شوند، سازه از پیش ساخته شده می‌گویند.

این در حالی است که مصالح ساختمانی نوین نوعی مصالح هستند که کیفیت و دوام بالایی دارند، عمره سازه را طولانی می‌کنند و در برابر عوامل مختلف از مقاومت لازم برخوردارند. از متداول‌ترین مصالح ساختمانی نوین می‌توان به بتن اسفنجی، پانل‌های گچی پیش ساخته، کاشی حرارتی، ورق پلی کربنات، شیشه مات شونده و… اشاره کرد.

جدول انواع مصالح ساختمانی

می‌توانید مصالح ساختمانی را از لحاظ دسته‌بندی‌ها در این جدول مشاهده کنید:

انواع مصالح ساختمانی
از نظر جنسسادهماسه، سیمان، کاشی، بلوک، تیرآهن و …
مرکببتن، تیرچه، ایزوگام، ایرانیت، آردواز، ملات‌ها و …
از نظر نحوه تولیدپیش ساختهکاشی، سرامیک، آجر، سفال، تیرچه بلوک، قطعات بتنی، قیرگونی و …
درجاملات‌ها، بتن درجا، بلوک سقفی سیمانی
از نظر منشا و کاربردمصالح طبیعیمصالح سنگی، ماسه، خاک ویژه خاک رس
چسباننده‌هاسیمان، گچ، قیر و خاک
ملات‌هاملات گل رس، ملات کاه گل، ماسه آهک، ماسه سیمان، گچ و خاک و …
قطعاتقطعه سنگ، بلوک‌ها، کاشی، سرامیک، موزاییک، آجرها
فلزاتآهن، مس، چدن، آلومینیوم، سرب، روی
چوبتیرک‌ها، چهارتراش، MDF، فیبر و روکش‌های چوبی
مواد آلیقیرهای ساده و آسفالت، چسب‌ها، پی وی سی
مواد متفرقهپشم شیشه، پشم سنگ، چوب پنبه، گونی و لوله‌های ساختمانی

قیمت مصالح ساختمانی

قیمت-مصالح-ساختمانی

هزینه‌ی اولیه‌ی تولید مصالح، دربردارنده قیمت روز مصالح ساختمانی است. هر کدام مصالح ساختمانی انواع مختلفی دارند و برای کاربردهای مختلفی استفاده می‌شوند؛ همین موضوع باعث شده که قیمت مختلفی هم داشته باشند. به عنوان مثال، برخی مصالح به نگهداری بیشتری نیاز دارند و در عین حال هزینه‌ی کمتری دارند که در تصمیم گیری نهایی به افراد کمک می‌کند. 

کلام‌پایانی

همان‌طور که گفته شد، مصالح ساختمانی شامل چوب، شیشه، بتن، خاک رس، سنگ، آهن آلات و… است. هنگام خرید مصالح ساختمانی لازم است نکات مختلفی را در نظر بگیرید؛ پارامترهایی مانند شرایط محیطی، استحکام مورد نیاز، ایمنی در برابر حوادث، آتش، باد و…. در محل زندگی شما استفاده از چه نوع مصالحی متداول است؟ آیا از مواد و متریال‌های جدید در سازه‌ها استفاده می‌شود؟ لطفا نظرات و پیشنهادات خود را در انتهای همین مطلب با ما به اشتراک گذارید.

ارسال یک پاسخ

آدرس ایمیل شما منتشر نخواهد شد.

Play All Replay Playlist Replay Track Shuffle Playlist Hide picture